Turris fortissima nomen Domini. Murowane wieże mieszkalne w Królestwie Polskim od 1300 r. do połowy XVI w.

Dysertacje doktorskie Instytutu sztuki Polskiej Akademii Nauk, pod red. Joanny M. Sosnowskiej, t. I pod red. Andrzeja Baranowskiego
Instytut Sztuki PAN, Warszawa 2013

NAKŁAD WYCZERPANY

Książka wpisuje się w nurt syntetycznych opracowań zabytków architektury powstałych w ramach akcji budowlanej jednego monarchy, dynastii lub też stanowiących specyficzny typ architektoniczny. Autor przeprowadził obszerne kwerendy w archiwach, bibliotekach oraz jednostkach naukowo-badawczych, czego wynikiem było zgromadzenie korpusu królewskich i rycerskich siedzib wieżowych, powstałych w Królestwie Polskim na przestrzeni 250 lat. Budowle te przedstawione zostały na tle dziejów politycznych oraz przemian społecznych Królestwa, jak też poddane wieloaspektowej analizie funkcjonalnej. Rozważania nad rodzimymi zabytkami wież mieszkalnych umieścił autor w szerszym, europejskim kontekście, skupiając się zwłaszcza na analogicznych realizacjach z terenów najbliższych kulturowo oraz powiązanych politycznie i handlowo z Królestwem Polskim. Zaletą publikacji jest bogaty materiał ilustracyjny, obejmujący zarówno współczesne rysunki pomiarowe i inwentaryzacyjne, jak też źródła ikonograficzne oraz barwne fotografie, obrazujące współczesny stan omawianych w pracy zabytków. Te spośród analizowanych budowli, które z różnych przyczyn zostały unicestwione, doczekały się rysunkowych rekonstrukcji, pozwalających uzupełnić „brakujące ogniwa” w krajobrazie średniowiecznej architektury obronno-rezydencjonalnej Polski.

Książka składa się z: 
- zagadnień wstępnych (Cel, metoda, zakres terytorialny i chronologiczny badań; Sprecyzowanie pojęć; Geneza i rozwój typu. Najstarsze donżony we Francji i na Wyspach Brytyjskich; Stan badań nad wieżami mieszkalnymi w Polsce); 
- trzech rozdziałów: I. Wieże mieszkalne na terytoriach piastowskich do początku XIV w. (Najstarsze wieżowe siedziby na Śląsku; Początki wież mieszkalnych poza ziemiami śląskimi. Realizacje książąt dzielnicowych; Wieżowe siedziby biskupie; Problem najstarszych siedzib możnowładczych) II. Wieże mieszkalne w Królestwie Polskim XIV-XVI w. (Okres wpływów czeskich; Czasy Władysława Łokietka i Kazimierza Wielkiego; Czasy andegaweńskie; Czasy Jagiellonów) III. Analiza funkcjonalna (Wieża jako punkt oporu; Wieża jako mieszkanie)
- podsumowania. 
Książce towarzyszy liczący 60 pozycji katalog zabytków na płycie CD.